Τρίτη, 25 Ιουλίου 2017

Όχι πια τιμωρία, μόνο Αγάπη - 1

Ποιος είπε ότι οι γονείς είναι τέλειοι; Όλοι κάποια στιγμή μπορεί να σφάλαμε. Το θέμα, όμως, είναι υπάρχει η δυνατότητα να βελτιωθούμε και να αναπτύξουμε υγιείς σχέσεις με τα παιδιά μας; Υπάρχει αυτή η δυνατότητα, αρκεί να διαβάσουμε, να μελετήσουμε, να ενημερωθούμε για τις εξελίξεις της Παιδαγωγικής και της Ψυχολογίας, να εμπιστευτούμε τις έρευνες, τους ειδικούς και να είμαστε θετικοί και δεκτικοί στο να κάνουμε τη μεγάλη αλλαγή!
Ο καλύτερος τρόπος για να αλλάξουμε μια συμπεριφορά που παρατηρούμε, για παράδειγμα του παιδιού σου τη συμπεριφορά, είναι να εστιάσουμε να αλλάξουμε τον εαυτό μας πρώτα. Αν εξετάσουμε τις δικές μας αδυναμίες και κατακτήσουμε τον αυτοσεβασμό, το ίδιο θα κάνει και το παιδί μας. Άλλωστε μια "περίεργη" συμπεριφορά του παιδιού μας, για παράδειγμα ένα ξέσπασμα ή μια απότομη κίνηση ή οι φωνές, δεν σημαίνει ότι έχουν ως αποδέκτη εμάς τους ίδιους. Μπορεί να είναι μια προσωπική του ανάγκη να εκδηλώσει την πίεσή του, το άγχος του, τη φοβία του.
Έρευνες δείχνουν ότι το οικογενειακό ιστορικό του κάθε ανθρώπου παίζει πολύ σπουδαίο ρόλο στον τρόπο που θα αντιμετωπίζει ο ίδιος το παιδί του στο μέλλον, καθώς ο τρόπος που ανατράφηκε επηρεάζει τη σχέση του με το παιδί του. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι όποιος κουβαλά ένα παθολογικό οικογενειακό ιστορικό δεν έχει τη δυνατότητα να επανορθώσει και να δημιουργήσει ένα υγιές οικογενειακό κλίμα.
Το παιδί χρειάζεται τους γονείς του, όχι για να το τιμωρούν, αλλά για να το βοηθούν στην επίλυση των προβλημάτων του (ναι, και αυτά έχουν προβλήματα). Για να χτιστεί αυτή η εμπιστοσύνη χρειάζονται σίγουρα βήματα ήδη από την βρεφική- παιδική ηλικία και όχι ξαφνικά να θέλουμε να έχουμε μια σχέση εμπιστοσύνης με το παιδί μας, όταν εκείνο θα είναι ήδη έφηβος. Επομένως, αναζητάμε ως γονείς την οικοδόμηση υγιών σχέσεων.
Πώς να αρχίσετε; Συμπεριφερθείτε στο παιδί σας με σεβασμό, όπως θα δείχνατε σεβασμό σε έναν ενήλικο. Η σχέση του παιδιού με τον γονιό του είναι σχέση αγάπης και κατανόησης, όχι σχέση τιμωρίας. Πού προτιμάτε να οικοδομήσετε τη σχέση σας; Στην τιμωρία ή στην κατανόηση;
Μια και αναφέραμε τη λέξη "τιμωρία", να τονίσουμε, στο πρώτο μέρος της παρουσίασής μας αυτής, ότι ένα παιδί που δεν τιμωρείται, ούτε αφήνεται στη μοίρα του ούτε γίνεται κακομαθημένο. Αντιθέτως, το παιδί που τιμωρείται νιώθει έρμαιο στους χειρισμούς κάποιου άλλου ανθρώπου, νιώθει ψυχικά αδύναμο, δεν αναπτύσσει εύκολα κοινωνικές δεξιότητες και συνήθως παρουσιάζει δυσκολίες στο να επιλύσει τα προβλήματα που το απασχολούν.
Όσο και να σας κάνει εντύπωση, αν δεν τιμωρείτε το παιδί σας, έχει μικρότερη πιθανότητα να παρουσιάσει εκφοβιστική συμπεριφορά (bullying), καθώς νιώθει σίγουρο για τον εαυτό του και δεν έχει ανάγκη να επιβεβαιώσει την εξουσία του ασκώντας έλεγχο σε κάποιο άλλο παιδί. Ελέγχει το ίδιο τη ζωή του, άρα σέβεται και τις επιλογές των άλλων παιδιών.
Το παιδί που δεν τιμωρείται, ακόμα και ως προς τη στάση του προς τα αδέλφια του, έχει καλύτερη συμπεριφορά. Έχει σημειωθεί ότι τα παιδιά που τιμωρούνται για τα αδέλφια τους αναπτύσσουν μνησικακία προς εκείνα και επαναλαμβάνουν τις συμπεριφορές για τις οποίες τιμωρήθηκαν, όταν οι γονείς δεν είναι μπροστά.
Έχουμε και άλλα θετικά δείγματα: Το παιδί που δεν τιμωρείται έχει αποδειχθεί ότι αναπτύσσει αισιόδοξη συμπεριφορά προς τον κόσμο, καθώς μεγαλώνει και συμμετέχει ενεργά σε φιλανθρωπικές εκδηλώσεις και δραστηριότητες.

Διδάσκουμε τα παιδιά μας με το μυαλό και την καρδιά μας και όχι με την παλάμη και το ζωνάρι (Penelope Leach)


Σε περίπτωση που έχετε επιλέξει να τιμωρείτε το παιδί σας, υπάρχουν περισσότερες πιθανότητες να σας αυθαδιάσει στο μέλλον. Γιατί; Το παιδί που λύνει τις διαφορές με τους γονείς του με κατανόηση και ενσυναίσθηση, καλλιεργεί θετικά συναισθήματα προς τους γονείς του. Έχει αυτοεκτίμηση, πιστεύει στην αξία του και νιώθει ότι και οι άλλοι το εκτιμούν.
Θα λέγαμε, λοιπόν, ότι η τιμωρία φαίνεται να είναι "επιτυχής" μόνο κοντόφθαλμα, βραχυπρόθεσμα. Το παιδί δίνει την εντύπωση πως ηρεμεί, ότι είναι "καλό παιδί", ενώ στην πραγματικότητα αναπτύσσει φόβους, συσσωρεύει θυμό και δεν μπορεί στη συνέχεια να ανοιχτεί στους γονείς του. Οι φόβοι θάβονται και ο θυμός μεγαλώνει. Κλασικό παράδειγμα το λεγόμενο σκαλοπάτι της σκέψης ή η απομόνωση του παιδιού στο δωμάτιο, για να σκεφτεί... Αυτό που σίγουρα θα σκεφτεί είναι πώς θα πατσίσει μαζί σας ή ακόμα καλύτερα το μόνο που θα σκεφτεί είναι ότι δεν κατάλαβε γιατί βρίσκεται σε αυτή τη θέση (αυτό θα το εξηγήσουμε γιατί συμβαίνει σε επόμενη ανάρτησή μας). Και όπως λέει χαρακτηριστικά η Jane Nelson: "Από πού και ως πού πιστεύουμε ότι για να φέρονται τα παιδιά μας καλύτερα, θα πρέπει να τα κάνουμε να νιώσουν χειρότερα;".
Το ακόμα πιο εντυπωσιακό είναι ότι έρευνες πλέον έχουν καταλήξει ότι ο τρόπος που συναλλάσσεται και επικοινωνεί ένα παιδί με τους γονείς του, είναι εκείνος ακριβώς ο τρόπος που θα δείξει στο σύντροφό του/της. Έχει αναφερθεί ότι η αύξηση των διαζυγίων οφείλεται και στο γεγονός ότι οι άνθρωποι έχουν αποκτήσει τη δεξιότητα, ήδη από τα παιδικά τους χρόνια, να τιμωρούν ο ένας τον άλλον, αντί να δείχνουν κατανόηση και υπομονή.
Μία γεύση μόνο από τις σκέψεις "όχι πια τιμωρία, μόνο αγάπη".

Σύντομα η συνέχεια...